حاصل نمىشود مگر به وقوع آن در مُلك چنان‌كه مبرهن است در علوم عاليه ؛ و در اخبار متواتره وارد است كه از براى هر عملى صورتى است در عالم ديگر « 1 » . و در كافى از حضرت صادق - عليه السلام - نقل شده است ، قَالَ : « إن عظيم الأجر لمع عظيم البلاء ؛ و ما أحب الله قوما إلا ابتلاهم » « 2 » . فرمود : « همانا بزرگى مزد هر آينه با بزرگى بلاست . و دوست ندارد خدا قومى را مگر آن‌كه مبتلا كند آنها را » . و احاديث به اين مضمون بسيار است « 3 » . فصل ابتلاى انبيا به امراض جسمانى محدِّث بزرگ ، مجلسى - عليه الرحمه - فرمايد : « در اين احاديث ( يعنى احاديث ابتلاء انبيا كه وارد شده از طرق عامه و خاصه ) دلالت واضحه است بر آن‌كه انبيا و اوصيا در امراض حسيه و بليّات جسميه مثل غيرشان هستند . بلكه آنها اولى به آن هستند از غير ، براى بزرگ شدن اجر آنها كه موجب تفاضل در درجات است . و اين منافات با مقام آنها ندارد ؛ بلكه آن موجب تثبيت امر آنها شود . و اگر آنها مبتلا نشوند به بليّات ، با آن‌كه از دست آنها معجزات و خارق عادات صادر مىشود ، گفته شود دربارهء آنها آنچه نصارى دربارهء پيغمبرشان گفتند . و اين تعليل در روايات وارد است » « 4 » ، انتهى . و محقق مدقق طوسى « 5 » و حكيم عظيم قدوسى - عطّر اللَّه مرقده - در تجريد فرمايد در ضمن آنچه انبيا بايد از آن مبرا باشند : « و هرچه تنفر از آن حاصل آيد » « 6 » . و علامهء علماى اسلام - رضوان اللَّه عليه - فرمايد در شرح آن : « و بايد منزه باشد از امراض

--> ( 1 ) - ر . ك : حديث بيست و هفتم ، ص 482 ؛ بحار الأنوار ، ج 8 ، ص 71 - 329 ، باب 23 - 24 ؛ علم اليقين ، ج 2 ، ص 869 - 891 . ( 2 ) - الكافي ، ج 2 ، ص 252 ، « كتاب الإيمان و الكفر » ، « باب شدّة ابتلاء المؤمن » ، حديث 3 . ( 3 ) - ر . ك : بحار الأنوار ، ج 64 ، ص 196 - 247 ، باب شدّة ابتلاء المؤمن . ( 4 ) - بحار الأنوار ، ج 64 ، ص 250 . ( 5 ) - محمّد بن محمّد طوسى معروف به « خواجه نصير » و « محقّق طوسي » ( 597 - 672 ) از حكماء ودانشمندان مشهور اسلام است . در فلسفه و كلام و رياضيات متبحّر بوده است . آثار ارزشمند او : شرح اشارات ، تجريد الاعتقاد ، تحرير اقليدس و . . . مىباشد . ( 6 ) - تجريد الاعتقاد ، ص 213 .